Krok 1: policz efektywną powierzchnię dachu
Deszcz rzadko pada pionowo, więc stroma połać zbiera więcej wody, niż wynikałoby z jej rzutu. Producenci systemów rynnowych liczą dlatego efektywną powierzchnię dachu (EPD) – osobno dla każdego okapu:
EPD = (B ÷ 2 + C) × A A – długość okapu, B – wysokość połaci w pionie, C – szerokość połaci w poziomie
Przykład: okap 10 m, połać 5 m w poziomie i 3 m w pionie – EPD = (1,5 + 5) × 10 = 65 m².
Krok 2: dobierz średnicę i liczbę rur
Każdy system ma tabelę, która mówi, ile metrów efektywnej powierzchni obsłuży jedna rura spustowa. Zależy to od średnicy i od miejsca podłączenia rury. Przykładowo według tabeli systemu Bryza:
| Rynna / rura | Rura pośrodku | Na końcu | Przy narożniku |
|---|---|---|---|
| 100 / 90 mm | 132 m² | 66 m² | 52 m² |
| 125 / 90 mm | 180 m² | 90 m² | 75 m² |
| 150 / 110 mm | 370 m² | 180 m² | 145 m² |
W naszym przykładzie (65 m² na okap) wystarczy rynna 125 mm z jedną rurą na końcu okapu. Gdyby EPD przekroczyła wartość z tabeli, potrzebna jest większa średnica albo druga rura. Wszystko to – razem z liczbą rynien, haków, kolan i obejm – policzy kalkulator rynien.
Wartości z tabel różnią się między producentami. Jeśli kupujesz inny system, sprawdź jego tabelę doboru.
Krok 3: rozmieść rury spustowe
- Rura pośrodku okapu obsługuje największą powierzchnię, bo woda płynie do niej z dwóch stron.
- Rura przy narożniku obsługuje najmniej – woda z dwóch połaci spotyka się w narożniku.
- Planuj rury tam, gdzie wodę da się odprowadzić dalej: do kanalizacji deszczowej, studni chłonnej lub zbiornika.
Krok 4: montaż – haki i spadek
- Haki montuje się w rozstawie podanym w instrukcji systemu – im większe obciążenie śniegiem, tym gęściej.
- Spadek rynny w stronę rury spustowej – zwykle kilka milimetrów na metr, dokładną wartość podaje producent. Przeliczysz ją w kalkulatorze spadku.
- Przednia krawędź rynny zwykle nieco niżej niż tylna – przy przelaniu woda spłynie na zewnątrz, a nie po elewacji.
Najczęstsze błędy
| Błąd | Skutek |
|---|---|
| Średnica dobrana „na oko” do rzutu dachu | przelewanie się rynien przy ulewach |
| Jedna rura przy narożniku na długi okap | za mała przepustowość |
| Brak spadku rynny | stojąca woda, osady, zamarzanie |
| Za rzadko rozstawione haki | uginanie się rynien pod śniegiem |