Farba lateksowa czy akrylowa – którą wybrać

Nazwa na puszce mówi mniej, niż się wydaje. O tym, czy ściana przetrwa mycie, decyduje klasa odporności na szorowanie – a tę producenci podają według jednej normy. Podpowiadamy, na co patrzeć w sklepie.

Kalkulatory do tego poradnika

Lateksowa i akrylowa – różnica jest mniejsza, niż sugeruje nazwa

Zarówno farby „lateksowe”, jak i „akrylowe” to farby dyspersyjne rozcieńczane wodą. Różnią się rodzajem i ilością spoiwa, ale nazwa handlowa nie jest ujednolicona – jeden producent nazwie farbę lateksową, inny akrylową, choć parametry będą podobne. W praktyce:

  • farby nazywane lateksowymi mają zwykle więcej spoiwa, tworzą bardziej elastyczną i odporną powłokę, lepiej znoszą mycie – i są droższe,
  • farby akrylowe z niższej półki są tańsze, dobrze kryją, ale gorzej znoszą szorowanie i zabrudzenia,
  • farby ceramiczne zawierają dodatki mineralne, które dają bardzo odporną, łatwą do mycia powłokę.

Dlatego zamiast kierować się nazwą, sprawdź na etykiecie parametry z normy PN-EN 13300.

Klasa odporności na szorowanie na mokro

To najważniejszy parametr przy wyborze. Klasa 1 oznacza najbardziej odporną powłokę, klasa 5 – najsłabszą.

KlasaOdpornośćGdzie
1bardzo wysoka – można szorowaćkuchnia, korytarz, pokój dziecka, klatka schodowa
2wysoka – dobrze znosi myciesalon, jadalnia, kuchnia poza strefą blatu
3średnia – przetarcie wilgotną ściereczkąsypialnia, gabinet
4–5niska – praktycznie bez myciasufity, pomieszczenia rzadko używane

Krycie i połysk

Ta sama norma określa też zdolność krycia (klasy 1–4, gdzie 1 kryje najlepiej) – przy zmianie koloru z ciemnego na jasny dobra farba oszczędzi Ci jednej warstwy. Drugi parametr to stopień połysku:

  • mat, głęboki mat – ukrywa nierówności ściany, ale trudniej go czyścić,
  • półmat, satyna – kompromis, łatwiejszy w utrzymaniu,
  • połysk – najłatwiej go umyć, ale pokazuje każdą nierówność tynku.

Jaka farba do którego pomieszczenia

PomieszczenieNa co postawić
Salon, sypialniaklasa 2–3, mat lub głęboki mat
Kuchniaklasa 1, farba do kuchni i łazienki albo ceramiczna
Łazienkaklasa 1, farba z ochroną przed pleśnią do pomieszczeń wilgotnych
Korytarz, pokój dzieckaklasa 1, najlepiej ceramiczna lub lateksowa o wysokiej odporności
Sufitfarba sufitowa – matowa, biała, nie musi być odporna na szorowanie

Wydajność – ile farby kupić

Wydajność podaje producent w m²/l dla jednej warstwy. Farby tańsze zwykle mają ją niższą i gorzej kryją, więc potrzebują dodatkowej warstwy – różnica w cenie litra potrafi się wyrównać. Ilość farby na pokój policzysz w kalkulatorze farby, wpisując wydajność z puszki.

Przygotowanie ściany ważniejsze niż farba

  • Nowy tynk i gładź zagruntuj – bez tego farba wsiąka nierówno i wychodzą plamy.
  • Stare, pylące powłoki (np. farby klejowe) usuń albo zwiąż gruntem głęboko penetrującym.
  • Dziury i rysy uzupełnij gładzią przed gruntowaniem – policzysz ją w kalkulatorze gładzi.
  • Malowanie farbą lateksową na starą farbę klejową kończy się łuszczeniem – taka powłoka nie trzyma się podłoża.

Częste pytania

Czy farba lateksowa jest lepsza od akrylowej?

Nie zawsze. Nazwy handlowe nie są ujednolicone – ważniejsza jest klasa odporności na szorowanie z normy PN-EN 13300. Farba akrylowa w klasie 1 będzie odporniejsza niż „lateksowa” w klasie 3.

Jaka klasa odporności na szorowanie do kuchni?

Klasa 1. Kuchnię myje się najczęściej, a tłuste zabrudzenia wymagają szorowania. Dobrym wyborem są farby do kuchni i łazienki albo ceramiczne.

Czy można malować lateksem na farbę klejową?

Nie. Farba klejowa jest słabo związana z podłożem i pod nową powłoką zacznie się łuszczyć. Trzeba ją zmyć lub zeskrobać, a ścianę zagruntować.

Jaka farba na sufit?

Najlepiej specjalna farba sufitowa – głęboko matowa, bo ukrywa nierówności, i o dobrym kryciu. Sufitu się nie myje, więc wysoka odporność na szorowanie nie jest potrzebna.

Ile warstw farby lateksowej?

Zwykle dwie. Przy dużej zmianie koloru lub intensywnych barwach bywa potrzebna trzecia. Na nowy tynk lub gładź zawsze najpierw grunt.

Zobacz też

Poradnik ma charakter informacyjny. Przy pracach konstrukcyjnych i instalacyjnych kieruj się projektem, zaleceniami producenta materiału i opinią fachowca.